Podróżując po Cyprze
Przydatne informacje dla planujących odwiedzić Cypr.
Cypr (Republika Cypryjska) – państwo położone we wschodniej części Morza Śródziemnego u wybrzeży Turcji, Syrii i Libanu.
Od 1 maja 2004 roku jest członkiem Unii Europejskiej.
Nazwa wyspy pochodzi od łacińskiej nazwy miedzi (cuprum), której Cypr był w starożytności głównym dostawcą.
Stolica
Nikozja
Waluta
Funt cypryjski
Ludność:
0,8 mln
Położenie i granice
Najwyżej położony punkt - Olimp 1951 m n.p.m.
Długość linii brzegowej: 648 km
Języki
Język urzędowy: grecki, turecki
Inne języki: angielski
Ustrój / rząd
Cypr jest członkiem brytyjskiej Wspólnoty Narodów. Jest to republika prezydencka- funkcje głowy państwa sprawuje prezydent, Wwłaniany na 5-letnią kadencję w wyborach powszechnych, który jest jednocześnie szefem rządu. Stanowisko prezydenta zajmuje przedstawiciel ludności greckiej, wiceprezydenta - ludności tureckiej; prezydent i wiceprezydent powołują rząd, który jest przed nimi odpowiedzialny.
Organem ustawodawczym jest Izba Reprezentantów o 5-letniej kadencji, złożona w 70% z przedstawicieli ludności greckiej, w 30% - tureckiej.
Władza wykonawcza należy do prezydenta, wiceprezydenta oraz powołanego przez nich rządu.
Bogactwa naturalne
- rudy chromu
- miedź
- piryty
- azbest
- gips
- marmur
- glina
Napięcie elektryczne
240 V; 50 Hz
wtyczki elektryczne: typ G
Częstotliwości lokalnych operatorów GSM
GSM 900/1800, 3G 2100
Banki:
Grecka strefa: 1 funt cypryjski (ŁC) = 100 centów
Turecka strefa: 1 lira turecka (TL) = 100 kurus
Waluty można wymienić w każdym banku.
Informacje dla kierowców
Niezbędne jest prawo jazdy. Samochód może wypożyczyć osoba, która ukończyła 21 lat. Opłata za wynajęcie samochodu wraz z ubezpieczeniem wynosi minimum 15 CYP dziennie. Ubezpieczenie samochodu traci ważność w północnej części wyspy; wymagane jest wykupienie nowego ubezpieczenia po stronie zajętej przez Turcję.
Ważniejsze numery telefonów
Straż pożarna 199, 112
Policja 199, 112
Pogotowie 199, 112
Przepisy celne
Obywatele polscy korzystają z prawa do swobodnego przepływu osób w ramach Unii Europejskiej/Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Dokumentem podróży uprawniającym do bezwizowego wjazdu i pobytu na Cyprze do 90 dni jest paszport bądź dowód osobisty.
Ograniczenia swobodnego przemieszczania się i pobytu mogą mieć miejsce jedynie z uwagi na zasady polityki bezpieczeństwa i zdrowia publicznego Granice Republiki Cypryjskiej można przekraczać wyłącznie przez przejścia graniczne na lotniskach w Larnace i Pafos oraz morskie w Larnace, Limasol i Pafos.
Zabroniony jest wjazd i wyjazd z Cypru przez porty morskie i lotnicze w części wyspy pozostającej pod okupacją turecką.
Granicę z częścią wyspy zajętą przez Turcję można przekroczyć tylko od strony greckiej, w wyznaczonych punktach kontrolnych: Ledra Palace w Nikozji, Agios Dometios w Nikozji, Strovilia, Pergamos, Astromeritis-Zodia. Główny punkt kontrolny, Ledra Palace w Nikozji, jest przeznaczony tylko dla pieszych. W innych punktach możliwe jest przekraczanie granicy pieszo i samochodem.
Od 30 kwietnia 2006 r. (zgodnie z Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2004/38/WE z 29 kwietnia 2004 r.) w przypadku pobytu nie przekraczającego trzech miesięcy obywatele UE uzyskują prawo pobytu w innym państwie członkowskim bez żadnych dodatkowych warunków i formalności, poza koniecznością posiadania ważnego dowodu tożsamości lub paszportu.
Prawo pobytu na okres przekraczający trzy miesiące uzyskują obywatele UE zatrudnieni lub prowadzący działalność gospodarczą w państwie.
Zgodne z normą unijną. Dopuszczalny jest wwóz i wywóz waluty cypryjskiej lub innej bez ograniczeń, pod warunkiem zadeklarowania jej na przejściu granicznym. Do kwoty 7300 CYP wystarczy wyciąg z banku, powyżej tej sumy potrzebne jest specjalne pozwolenie tego banku. Nie ma szczególnych restrykcji celnych, które odbiegałyby od powszechnie przyjętych standardów.
Uwaga: Towary kupione na północy (po stronie tureckiej) mogą być skonfiskowane. Wartość zakupów dokonanych w północnej części wyspy nie może przekraczać 80 CYP (135 EUR), nie wolno przewozić stamtąd produktów wyprodukowanych przez firmy tureckie, maksymalnie można mieć ze sobą 1 l alkoholu i 2 paczki papierosów (40 szt.).
Bezpieczeństwo
Zagrożenie przestępczością na Cyprze jest niewielkie, jednak coraz częstsze są kradzieże kieszonkowe.Zdrowie
Na Cyprze nie występują zagrożenia sanitarno-epidemiologiczne, nie wymaga się szczepień ochronnych.
Leczenie jest odpłatne i kosztowne. Opłata za pobyt w szpitalu państwowym wynosi od 42 CYP dziennie, a w prywatnej klinice od 50 CYP (plus koszty leczenia i minimum 10 CYP za każdą konsultację lekarską). Wizyta u lekarza specjalisty kosztuje od 12 CYP w sektorze państwowym i od 20 CYP w sektorze prywatnym. Jedynie w nagłych wypadkach udzielenie przez szpital niezbędnej pomocy jest bezpłatne. Należy jednak pamiętać, aby zawsze mieć ze sobą Europejską Kartę Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ). Karta uprawnia tylko do korzystania z podstawowych usług medycznych, dlatego wyjeżdżającym zaleca się wykupienie dodatkowych ubezpieczeń, które w razie konieczności pokryją koszty leczenia w szerszym zakresie, jak również koszty opieki medycznej w prywatnych szpitalach i klinikach. Dodatkowe ubezpieczenie jest również istotne w razie zgonu). Po przedstawieniu EKUZ można skorzystać ze świadczeń lekarzy pracujących w państwowych szpitalach lub ośrodkach zdrowia. Leczenie specjalistyczne i szpitalne wymaga skierowania. W nagłych przypadkach można zgłaszać się bezpośrednio do szpitali. Wizyta u lekarza lub stomatologa wiąże się ze zryczałtowaną opłatą (1,20 CYP). Opłacie podlega także transport sanitarny na terytorium Cypru. Koszty specjalistycznego transportu medycznego do Polski w przypadku braku stosownego indywidualnego ubezpieczenia pokrywa pacjent lub jego rodzina. Do wystawienia recepty objętej refundacją uprawniony jest lekarz działający w ramach państwowej służby zdrowia (receptę w aptece należy przedstawić razem z EKUZ). Aby później otrzymać refundację kosztów leczenia poniesionych w państwowych placówkach na terytorium Cypru, należy przedłożyć oryginały rachunków i dowody zapłaty. Leczenie w prywatnych zakładach opieki zdrowotnej jest odpłatne, z wyjątkiem sytuacji, kiedy pacjent zostanie skierowany przez państwową służbę zdrowia na zabiegi, których nie może ona wykonać. Koszty leczenia prywatnego nie podlegają refundacji.
Warto wiedzieć
Cypryjski kodeks karny został znowelizowany w części dotyczącej odpowiedzialności karnej za naruszenie prawa własności nieruchomości Greków cypryjskich (sprzedaż, nabycie i korzystanie z nieruchomości bez zgody właściciela). Nowelizacja ta została uchwalona w celu zapobiegania rozdysponowaniu nieruchomościami pozostawionymi w północnej części Cypru przez wysiedlonych Greków cypryjskich bez zgody właścicieli. Sprzedaż nieruchomości osobom trzecim niejednokrotnie powoduje niemożność zwrócenia jej prawowitym właścicielom. Nieruchomości sprzedawane są przeważnie obywatelom innych państw, którzy często nie są świadomi naruszania prawa własności Greków cypryjskich ani faktu, że zgodnie ze wspomnianą nowelizacją kodeksu karnego domniemanie dobrej wiary nie chroni nabywcy przed odpowiedzialnością karną.
Na Cyprze nie ma obowiązku meldunkowego przy pobytach do 3 miesięcy.
Indywidualne ubezpieczenie nie jest obowiązkowe, jednakże zalecane jest wykupienie pakietu ubezpieczeniowego, szczególnie od następstw nieszczęśliwych wypadków i kosztów leczenia Sieć komunikacji miejskiej i międzymiastowej nie jest zbyt rozległa. W miejscowościach nadmorskich kursują autobusy, a przystanki z reguły znajdują się w pobliżu zabytków i hoteli; połączenia międzymiastowe ograniczają się do kilku autobusów dziennie, kursujących głównie między pięcioma miejscowościami: Nikozją, Larnaką, Limasol, Pafos i Ayia Napą. Lukę w komunikacji wypełniają tzw. service taxi), czyli taksówki zbiorowe. Są one stosunkowo tanie i szybkie.
Na Cyprze nie obowiązują szczególne normy prawne ani zwyczajowe, których naruszenie mogłoby prowadzić do konfliktów. Należy pamiętać o odpowiednim ubraniu przy zwiedzaniu świątyń - ramiona i kolana muszą być zakryte. W wielu świątyniach można wypożyczyć na czas zwiedzania spodnie lub chusty. Może się zdarzyć, że nieodpowiednio ubrana osoba nie zostanie wpuszczona.
Walutę można wymienić w każdym banku (czynne od poniedziałku do piątku w godzinach 8.30-12.30), w większości hoteli oraz w punktach wymiany na lotniskach i portach. Przy wymianie trzeba okazać paszport oraz opłacić marżę 1 proc.
Sieć banków jest dobrze rozbudowana - nie ma problemów z wymianą i wypłatami z bankomatów.
Należy pamiętać, że oficjalnie funt cypryjski jest walutą niewymienialną poza Cyprem.
Urzędy państwowe, w tym poczta, otwarte są tylko do godziny 12.30.
Środa po południu to dzień wolny od pracy dla sklepów.
Zabroniony jest wstęp na teren brytyjskich baz wojskowych oraz fotografowanie terenów i urządzeń wojskowych oznaczonych znakami zakazu.
Telefony dyżurne
policja, pogotowie ratunkowe, straż pożarna - 112 lub 199.
Klimat i średnie temperatury
Klimat podzwrotnikowy śródziemnomorski.
Średnia temperatura od 10-12°C w styczniu do 26-28°C w sierpniu (temp. maks. powyżej 45°C).
Suma roczna opadów od ok. 350 mm na nizinie Mesaria do powyżej 800 mm w górach, od czerwca do września opady skąpe.
Placówki dyplomatyczne
Ambasada RP
12-14 Kennedy Ave., Office 302
1087 Nicosia, lub
P.O. Box 22743 1523 Nicosia
tel. (00357 22) 753784, 753517
fax. (00357 22) 751981
e-mail: polamb@cytanet.com.cy
Wydział Konsularny
12-14 Kennedy Ave., Office 302
1087 Nicosia
P.O.Box 743
tel.: (00 357 22) 66 84 15;
(00 357 22) 66 84 17
fax: (00 357 22) 66 84 19
e-mail: poland@logos.cy.net
Wydział Ekonomiczny
11 Acharnon Str.
2027 Strovolos, lub
P.O. Box 21648 1511 Nicosia
tel. (00357 22) 427077, 313031
fax (00357 22) 510611
e-mail: wans@cytanet.com.cy
Konsulat RP w Limassol
Konsul Honorowy: Loukis Papaphilippou (grecki, angielski)
42 Ayias Fylaxeos Str.
3025 Limassol
tel. (00357 25) 343448
fax. (00357 25) 359108, lub
1 C. Pantelis Str.
1010 Nicosia
tel. (00357 22) 675718, 674141
fax (00357 22) 673388
e-mail: lawcy@cytanet.com.cy
Najbliższa ambasada kraju
Ambasada Republiki Cypryjskiej
ul. Pilicka 4
02-629 Warszawa
tel (0-22) 844 45 77, 844 08 16
fax (0-22) 844 25 58
e-mail: embassyofcyprus@neostrada.pl
Szczepienia
szczepionka Meningo-Kokowa - szczepienie zalecane
Lotnisko Pyrzowice gwarantuje szeroki wachlarz usług. Klienci mogą dokonywać wyboru spośród dużej liczby przewoźników.
Informacje pochodzą z poradnika "Polak za granicą" (www.msz.gov.pl)
Redakcja Pyrzowice.pl









